اسپلینت بینی یکی از مهمترین مراقبت های پس از جراحی بینی ست که نقش ویژه ای در محافظت از ساختار بینی عمل شده ایفا می کند. پس از انجام عمل، هنوز استخوان و غضروف و سایر بافتهایی که دستخوش تغییر شده اند، در جای خود تثبیت نشده اند. به همین علت جراح با استفاده از وسیله ای بنام اسپلینت سعی در ثابت نگه داشتن آن مینماید. وجود آن منجر به حفظ فرم بینی و جلوگیری از وارد شدن فشار یا ضربه میشود. بسیاری از افراد سوالاتی درباره علل استفاده ، مدت زمان مورد نیاز برای باقی ماندن روی بینی و نحوه مراقبت از آن را مطرح میکنند. آشنایی با عملکرد اسپلینت بینی می تواند باعث شود با آرامش بیشتری وجود آن را بپذیرید. رعایت توصیه های جراح در هنگام استفاده از اسپلینت می تواند تاثیر مستقیم بر نتیجه عمل داشته باشد. در این مقاله به کاربرد آن پرداخته و سپس مدت زمان استفاده و نکات مراقبتی و غیره را بررسی می نماییم.
اسپلینت بینی چیست؟
اسپلینت وسیله ای محافظتی ست که بلافاصله پس از پایان پروسه روی بخش خارجی بینی قرار داده می شود. نقش آن حمایت از استخوان و غضروف های اصلاح شده در طول عمل است. جنس اسپلینت از مواد سبک، مرغوب و مقاوم پلاستیکی ساخته شده و میتواند متناسب با فرم بینی، شکل بگیرد. وظیفه اصلی این وسیله ثابت نگه داشتن بینی طی روزهای ابتدایی بعد از عمل زیبایی بینی ست. در این بازه زمانی، بافت ها در حال ترمیم هستند و کوچکترین فشاری می تواند روند بهبود و کیفیت نتیجه را تحت تاثیر قرار دهد. البته تنها وظیفه اسپلینت حفظ بینی نیست و برای اهدافی چون کاهش تورم نیز از آن بهره میبریم. توصیه پزشک این است که تا زمان تعیین شده، از برداشتن یا دستکاری کردن آن بپرهیزید. طول مدت باقی ماندن آن حدودا یک هفته است و بنا به شرایط بیمار ممکن است متغییر شود. جهت دستیابی به نتیجه ای مطلوب و حفظ فرم بینی، تا زمان وجود آن بر روی بینی، از آن مراقبت نمایید
انواع اسپلینت بینی
به طور کلی این وسیله به دو نوع تقسیم بندی میشود و هر کدام می توانند تاثیری متفاوت در روند بهبودی ایفا کنند:
- اسپلینت خارجی
این نوع از رایجترین انواع این وسیله است و دقیقا روی پوست بینی قرار می گیرد. وظیفه آن، تثبیت استخوان ها و غضروف، کاهش تورم ناشی از تغییرات و حفاظت از بینی در برابر ضربات احتمالی ست. جنس پلاستیکی پزشکی ترموپلاست داشته و تا حدود یک هفته روی بینی باقی می ماند
- اسپلینت داخلی
با قرار دادن این نوع از اسپلینت بینی داخل حفره های بینی، ساختار داخلی و تیغه سپتوم مورد محافظت قرار خواهد گرفت. بنابراین میتوان گفت برای افرادی که تیغه سپتوم آنها در طول پروسیجر تغییرات بیشتری داشته، به این نوع اسپلینت نیاز بیشتری خواهند داشت. نقش آن جلوگیری از خونریزی، کاهش چسبندگی بینی و در نهایت تنفس آسوده تر است. چند روز پس از عمل و بسته به وضعیت بیمار، توسط جراح خارج میشود. انتخاب از میان یکی از دو نوع، به تکنیک مورد استفاده جراح، نوع تغییرات و تشخیص جراح بستگی دارد. گاهی ممکن است از هر دوی آن ها استفاده شود
اسپلینت بینی چند روز باید روی بینی بماند؟
همانطور که گفته شد مدت زمان برداشتن آن به شرایط بیمار و تشخیص پزشک بستگی دارد اما در اغلب بیماران حداقل ۵ تا ۷ روز نیاز است روی بینی یا داخل، باقی بماند. در ویزیت بعد از عمل، جراح با بررسی و معاینه بینی تشخیص می دهد وقت برداشتن آن فرا رسیده است یا خیر. در جراحی های پیچیده، ممکن است طول زمان وجود اسپلینت طولانی تر شود. اگر پیش از زمان تعیین شده، اسپلینت شل شد یا از جای خود حرکت کرد، بدون انجام اقدامی خودسرانه، تنها کافیست جراح خود را مطلع نمایید. تصمیم اینکه اسپلینت برداشته یا تعویض شود، تنها بر عهده جراح است
تفاوت اسپلینت و تامپون
بسیاری از افراد این دو را با هم اشتباه گرفته و یا تصور میکنند هر دو نقشی یکسان دارند اما کاربرد و وظایف و محل قرار گیری آنها متفاوت است. اسپلینت بینی نقش محافظتی داشته و موجب کاهش تورم میشود. محل قرار گیری آن روی پوست بینی یا داخل حفره بینیست
در مقابل، تامپون نوعی گاز استریل یا پانسمان است که به کنترل خونریزی و جذب ترشحات کمک می کند. تصمیم برای استفاده از هر کدام بسته به وسعت جراحی و تغییرات ایجاد شده بوده و به تشخیص پزشک انتخاب میشود
برداشتن اسپلینت بینی چگونه انجام میشود؟
اغلب نیاز است بیمار پس از ۵ تا ۷ روز بعد از عمل تحت ویزیت قرار بگیرد. در این زمان و با معاینه بالینی، در مورد برداشتن آن تصمیم گیری میشود. در صورت نیاز برای جلوگیری از کشیدگی پوست، با محلولی مخصوص اسپلینت مرطوب میشود تا جداسازی آن راحتتر شود. سپس به آرامی و بدون اعمال فشار اضافی، برداشته میشود. بعد از برداشتن، جراح می تواند با سهولت بیشتری وضعیت استخوان، میزان تورم و روند بهبودی را ارزیابی نماید
پس از خارج کردن اسپلینت، چسب روی بینی زده میشود تا همچنان با وجود چسب، حمایت از بینی برقرار باشد. تابحال بجز احساس کشیده شدن خفیف یا فشار مختصر، هیچ گونه درد یا ناراحتی در زمان برداشتن آن گزارش نشده است
اشتباهات رایج هنگام استفاده از اسپلینت بینی
رعایت مراقبت های بعد از جراحی بینی شامل دوران استفاده از اسپلینت نیز میشود. برخی اشتباهات می توانند تاثیری سو بر روند بهبودی بگذارند که عبارتند از:
- دستکاری یا برداشتن خودسرانه به هر علتی قبل از زمان تعیین شده جراح و توسط خود فرد، ممکن است جبران ناپذیر شود
- لازم است در هنگام استحمام، از خیس شدن آن جلوگیری کنید چرا که خاصیت اصلی خود را از دست میدهد
- وارد شدن فشار در زمان خواب و استراحت
- خوابیدن به پهلو یا روی شکم به ساختار بینی یا اسپلینت بینی فشار مضاعف وارد میکند
- استفاده از عینک بدون مجوز پزشک در روزهای اول باعث فشار بر اسپلینت میشود
- تلاش برای تنظیم مجدد آن بدون نظر پزشک
- عدم مراجعه برای برداشتن آن در زمان تعیین شده
